‘Europa open huis voor criminelen’

Voor vluchtelingen die met levensgevaar de Middellandse Zee oversteken is Europa een fort, voor criminelen een open huis. Zij kunnen doodleuk hun eigen gouden visa kopen: legaal verblijfsrecht dat voor wie niet op geld hoeft te letten in zeker 12 van de 28 EU-lidstaten gewoon te koop is. Het Europees Parlement wil daarvan af.

Lidstaten die met gouden visa werken eisen tegenprestaties in de vorm van investeringen, pittige obligatieleningen of kostbare onroerend goedaankopen, of verpatsen eenvoudig het visum zelf voor veel geld: de prijzen variëren van 250 mille tot 2 miljoen. Zowat het hele Europese Parlement wil dat dit snel ophoudt, en Europa niet langer een toevluchtsoord voor stinkend rijke criminelen is.

Wie nog een gouden visum wil moet op basis van Europese normen worden gescreend, en bovenal moet ook de herkomst van zijn of haar vermogen grondig worden nagegaan. ,,Nu rollen we gewoon de rode loper uit”, aldus Sophie in ’t Veld (D66), die al langer tegen de gouden visa ageert en het onderwerp vandaag op de agenda kreeg.

Vanmiddag bleek dat het hele Parlement het te gek voor woorden vindt dat landen hun verblijfsrecht gewoon in de verkoop doen. Cyprus bijvoorbeeld verdiende er al dik 4 miljard aan, in het straatarme Griekenland barst het van de Chinezen en Russen. Hongarije, dat muren bouwt tegen vreemdelingen, gaf een dikke 6500 visa uit, inclusief de familie meer dan 13.000. Spanje al 30.000, volgens een Spaanse Groene. En ook Nederland faciliteert investeerders met verblijfsrechten volgens een systeem dat er volgens In ’t Veld ‘aan de voordeur mooi uitziet, maar aan de achterdeur lelijk is’.

Nieuwkomers

Het probleem in zowat alle landen: er is geen enkele controle op de nieuwkomers, zodat zelfs mensen uit de directe omgeving van Assad en Poetin en een Chinees die door Interpol werd gezocht zich al fluitend in Europa vestigden. Ze kunnen vervolgens probleemloos de hele Unie rondreizen, en, aldus de Franse Groene en oud-rechter Eva Joly, ze importeren ook hun handel naar hier.

Daphne Caruana Galizia

Daphne Caruana Galizia © AP

De moord op de Maltese journaliste Daphne Caruana Galizia, vorig jaar de lucht in geblazen door een bom onder haar auto, heeft het Parlement op scherp gezet. Eén van haar onderzoeksprojecten betrof de gouden visa, ook op Malta een bloeiende business. De druk op lidstaten neemt daardoor toe, maar de reacties van Transportcommissaris Violeta Bulc – de Commissie stuurde dus weer eens een Commissaris met een totaal andere portefeuille – en Monika Panayotova, namens EU-voorzitter Bulgarije, waren niet direct hoopgevend.

Passen uitreiken, aldus beiden, is een nationale bevoegdheid. Dat neemt niet weg dat de Commissie later dit jaar komt met een inventarisatie van gouden visa-systemen en cijfers over het gebruik dat ervan wordt gemaakt. En een kleine opening van Panayotova: misschien kan Brussel toch eens kijken of wetgeving, met de door het Parlement gevraagde minimumnormen, een optie is.