‘Iedereen die zijn geld terugvroeg bij Endstra, kwam in de problemen’

Harry Pen kwam jarenlang op kantoor bij Willem Endstra. Hij investeerde naar eigen zeggen miljoenen, die hij nooit terugzag. Nu wil hij een nieuwe rechtszaak aanspannen. En hij onthult: ‘Endstra vroeg of ik een moordenaar wist voor Willem Holleeder.’

Als Harry Pen op de crèmekleurige bank van zijn appartementje in Noordwijk vertelt hoe hij zijn vermogen kwijtraakte, schiet hij regelmatig vol. Dan pakt hij zijn stoffen zakdoek om zijn ooghoeken te drogen. De 74-jarige ondernemer, vroeger een oersterke judoka, kreeg de afgelopen jaren drie hartinfarcten en een herseninfarct te verduren. ,,Puur van de stress.”

Er waren tijden dat hij in een Ferrari Testarossa rondreed en met zijn vrouw Pauline in Monaco woonde. Niet slecht voor een jongen uit een Leids pleeggezin, die op zijn achttiende begon als schilder. ,,Mijn baas dronk alleen maar. Ik had snel door dat ik beter voor mezelf kon beginnen. Voor ik het wist, had ik achttien man in dienst.”

tekst gaat verder onder de foto

Ondernemer Harry Pen werkte samen met Willem Endstra

Ondernemer Harry Pen werkte samen met Willem Endstra © Screenshot/Peter Smulders/Beeldbewerking AD

Ik zei: Willem, als jij tegen een boom aanrijdt, heb ik niets

Harry Pen

Pen bleek een geboren ondernemer. Naast zijn schildersbedrijf verkocht hij goud op afbetaling en opende onder meer drie bloemenzaken, een cafetaria en een casino. ,,Wat ik ook probeerde, ik maakte overal winst mee”, zegt hij. Zo ging het ook in het vastgoed. Wat begon met een arbeidershuisje in Leiden, groeide uit tot een ware vastgoedportefeuille met panden in onder meer Amsterdam.

Hij was al multimiljonair toen hij in 1985 een paar panden verkocht aan vastgoedondernemer Willem Endstra. Er ontstond een zakelijke relatie. ,,In 1998 vroeg Endstra of ik bij hem op kantoor wilde komen werken”, vertelt Pen. ,,Ik zag het als een kans om bij hem binnen te komen. Van zijn zakenpartner Klaas Hummel had hij een vermogend man gemaakt, dus ik wilde ook wel meer zaken met hem doen.”

Zakenimperium

Holleederproces 

In oktober 2017 moest Harry Pen in het kader van het Holleederproces verklaren bij de rechter-commissaris. Daar vertelde hij dat Endstra hem vroeg een moordenaar voor Holleeder te vinden en daar vijf miljoen euro voor wilde betalen.Willem Holleeder werd in 2009 veroordeeld voor het afpersen van Willem Endstra. Nu wordt hij vervolgd voor betrokkenheid bij de moord op de vastgoedman. De Amsterdamse rechtbank behandelt de moord op Endstra in de eerste twee weken van juli.Verklaringen zoals die van Harry Pen zullen een rol spelen in het proces, zegt Holleeders advocaat Sander Janssen. ,,Ze stellen het beeld bij dat Endstra alleen maar slachtoffer is geweest. Er speelde veel meer rond deze man.”

Naar eigen zeggen investeerde Pen miljoenen in een aantal grote vastgoedprojecten, waaronder een monumentaal pand van Spaar Select en sport- en fitnesscentrum Mega Sport in Breda. Met name aan dat laatste pand zat een luchtje. Het werd gerund door de criminele tweelingbroers Rob en Eric Driesen, die later geliquideerd werden door Ron Nyqvist, ook een bekende van Pen.

,,Ik kende een heleboel mensen in de onderwereld”, geeft hij toe. ,,Dat kwam vooral omdat ik vechtsporters training gaf in judo. Daardoor kende ik criminelen als Dino S. en Dick V. Ik zag hoeveel geld er in het milieu omging, maar zelf ben ik nooit in de verleiding gekomen me met criminele zaken te bemoeien. Ik verdiende genoeg, ik had het niet nodig. En ik zou mijn hele zakenimperium ermee op het spel zetten.”

Pen zegt van 1998 tot enkele maanden na Endstra’s dood in 2004 op zijn kantoor te hebben gewerkt. Waar hij Endstra eerst beschouwde als een succesvol en eerlijk zakenman, ging hij hem steeds meer wantrouwen. ,,Ik zag dat mensen die hun ingelegde geld terug wilden hebben, problemen kregen. Zoals drugshandelaar Ronald van Essen. Die kreeg een kogel in zijn hoofd. Maar ook de Driesens werden vermoord, die geld bij hem hadden geparkeerd. Opnieuw was het niet onlogisch dat Endstra daar achter zat.”

Moordmakelaar

Pen was ervan overtuigd dat Stille Willem, zoals Endstra werd genoemd, in staat was om opdracht te geven tot liquidaties. Toen hij problemen kreeg met Willem Holleeder, zou hij Pen in 2004 hebben gevraagd te bemiddelen bij een moordopdracht. ,,Hij vroeg: ‘Har, weet jij iemand die Holleeder kan omleggen voor vijf miljoen?’ Ikke niet, heb ik gezegd. Ik ben toch geen moordmakelaar.”

Een jaar voor Endstra’s dood wilde Pen zekerheid hebben over zijn investeringen. ,,Tot die tijd hadden we niets op papier vastgelegd. Zo werkt dat vaak niet in de vastgoedwereld. Maar ik vertrouwde Endstra niet meer, dus ik drong bij hem aan om al mijn vastgoed zwart op wit te zetten. Ik zei: ‘Willem, als jij tegen een boom rijdt, heb ik niets.’ Na lang aandringen kreeg ik een fax met mijn panden erop. Die zijn nu rond de 35 miljoen euro waard.”

Verhaal gaat verder onder de foto.

2003
Harry Pen zegt deze fax, met daarop zijn investeringen,  te hebben ontvangen van Endstra. 
FOTO: Screenshot AD

2003 Harry Pen zegt deze fax, met daarop zijn investeringen, te hebben ontvangen van Endstra. FOTO: Screenshot AD© Screenshot AD

Endstra’s: Onwaarschijnlijk verhaal 

Volgens Hans Koets, advocaat van de familie Endstra, krijgt Harry Pen geen geld van de familie. ,,Verschillende procedures hebben de familie Endstra in het gelijk gesteld: meneer Pen heeft geen vordering. Die uitspraken zijn glashelder.”Ook de liquidatieopdracht van Endstra noemt Koets onwaarschijnlijk. ,,Ik vind het opmerkelijk dat meneer Pen zoveel jaar na dato met dit verhaal komt.”

Op die fax, van 7 mei 2003, staat dat Endstra 2,7 miljoen gulden heeft ontvangen voor een pand in Noordwijk en nog eens 890.000 gulden voor de aankoop van onroerend goed. Ook staat er dat Pen 1 miljoen euro heeft gestoken in het pand van Spaar Select in Breda. De fax, met twee spelfouten erin, is ondertekend met: vriendelijke groetjes, Willem Endstra.

In het laatste jaar van zijn leven raakte Endstra steeds meer in financiële problemen. Een artikel in de Telegraaf uit 2002, waarin hij de bankier van de onderwereld werd genoemd, leidde ertoe dat niemand nog zaken met hem wilde doen. ,,Ik zag dat hij steeds meer omging met onderwereldfiguren en wilde van hem af. Dus moest ik mijn investeringen veilig stellen. Een week voor zijn dood beloofde Endstra me nog dat hij 10 miljoen euro ging vrijmaken uit het pand van Mega Sport. Dat is er nooit van gekomen.”

Op 17 mei 2004, toen Endstra zijn kantoor aan de Apollolaan uitstapte, werd hij onder vuur genomen. Harry Pen was nauwelijks verbaasd, maar wel geschokt. En hij stond met lege handen. In de jaren daarop begon hij verschillende rechtszaken tegen BV’s uit het Endstra-concern. ,,Achteraf was dat een tactische fout. Ik had de Endstra’s persoonlijk aansprakelijk moeten stellen.” Want die zaken verloor hij. De familie Endstra houdt vol dat ze Pen niets terug hoeft te betalen.

Begrafenis

De vroegere multimiljonair teerde in op zijn laatste geld, tot er niets meer over was. Nog steeds revalideert hij van zijn hartinfarcten en een herseninfarct. Maar de strijd tegen de Endstra’s geeft hij niet op. Met een nieuwe advocaat bereidt hij opnieuw een rechtszaak voor.

Harry Pen staat op van de bank en loopt naar de kast. Hij pakt een portret van Willem Endstra op linnen en blaast het stof eraf. ,,Behalve de familie waren er twee vrienden op de begrafenis van Endstra. Zijn huisadvocaat en ik. Van de familie kreeg ik deze foto. Fijn, niet? Dat is het enige dat ik eraan overgehouden heb.” En weer pakt hij zijn zakdoek.