Ontsnappen uit een echte gevangenis, het kan vanaf nu in Doetinchem

DOETINCHEM – De Kruisberg in Doetinchem is vanaf dit weekend opnieuw het domein van gevangenen. Er is alleen één verschil met voorheen, de gedetineerden zitten er niet omdat ze iets hebben misdaan. Ze doen mee aan een zogeheten real life game.

 

Zes acteurs in bewakersuniform wachten de eerste deelnemers op bij de ingang. ‘Opstellen in rijen van vijf’, klinkt het als ze de bus uitstappen. Spullen als telefoons en andere bezittingen hebben ze al in een plastic tasje moeten doen. ‘Die gaan zo de kluis in’, wordt er verteld. ‘Eerst krijgen jullie een overall aan.’

Totaalbeleving

Het spel is begonnen. Maar volgens Rik Stapelbroek is het veel meer dan dat. ‘Het is een interactieve totaalbeleving, iets dat je ervaart.’ Stapelbroek is de bedenker van Prison Escape, waarmee hij na Rotterdam en Breda nu neerstrijkt in de Achterhoek. Op de Kruisberg wil hij deelnemers, per keer maximaal 130 personen, het idee geven dat ze de hoofdrol spelen in hun eigen gevangenisfilm. ‘We zijn ongeveer een jaar bezig geweest om het te ontwikkelen.’

Samen met game-designers werkte hij het nieuwe verhaal uit, dat aansluit bij de historie van het gebouw. Dat deed van 1866 tot 2014 dienst als gevangenis. ‘Op de binnenplaats zie je bijvoorbeeld een plek waar wordt gegraven naar stenen met mineralen. Deze grond heeft ook daadwerkelijk veel mineralen, die verwerkt moeten worden en waar je misschien iets mee kan’. Over de inhoud wil Stapelbroek verder niks kwijt, want hoe meer aanwijzingen, hoe groter de kans is dat hij iets verklapt.

‘Je merkt dat hier dingen gebeurd zijn’

Lutske Cornelissen is een van de mensen die zich in het premièreweekend laat opsluiten. ‘Super tof, een onwijs leuke ervaring!’, vertelt ze na afloop. Vooral de aankomst bij de gevangenis vond ze indrukwekkend. ‘De acteurs zaten vanaf het eerste moment super goed in hun rol.’ Hoe ze de sfeer moet omschrijven? ‘Somber en duister. Je merkt wel dat hier dingen gebeurd zijn, het is natuurlijk een gebouw met een verleden en dat geeft een unieke sfeer.’

Om de ervaring zo echt mogelijk te laten lijken spelen ruim twintig acteurs mee in de game. Bewakers, gevangenen en natuurlijk een directeur. Drie uur krijgen de deelnemers om een uitweg te vinden. Lutske en haar vriendin Vanity Berkhof lukt het om te ontsnappen. ‘Het is een soort kick als je ontsnapt’, glundert Vanity. Makkelijk was het volgens de dames niet. ‘Je moet er wel echt je best voor doen.’ De deur van de cellen gaat vanwege veiligheidsredenen overigens nooit echt op slot.

Volop bedrijvigheid op de Kruisberg

De gevangenis in Doetinchem onderging al heel wat veranderingen sinds de laatste gedetineerden er begin 2014 vertrokken. Hetzelfde jaar nog werden de eerste vluchtelingen opgevangen op het immense terrein met vele panden. Tot begin 2017 waren er honderden asielzoekers gehuisvest. Momenteel is de voormalige gevangenis vooral een broedplaats voor kleine bedrijven.

Prison Escape vindt plaats in het H-gebouw, waar de Warrior Bootcamp Club op de binnenplaats ook sportlessen organiseert. Vlak naast de grote gevangenismuren lopen de varkens van stadsboerin Ellen Willems en weer iets verderop organiseert kerkgenootschap Leef! kerkdiensten in de voormalige sporthal. Hoewel de huurders enthousiast zijn over de locatie, kan het ook zomaar voorbij zijn. Het gaat om een tijdelijke invulling, het Rijksvastgoedbedrijf heeft de Kruisberg namelijk nog steeds te koop staan.

‘Unieke plek’

Rik Stapelbroek en zijn jongere zus Rowan, ook werkzaam bij Prison Escape, groeiden op in het nabijgelegen Hengelo. Op weg naar school fietsten ze vroeger dagelijks langs de gevangenis. ‘We zijn altijd op zoek naar unieke plekken, vooral gevangenissen, en deze was beschikbaar. Toen dachten we: dat is wel wat voor ons’, vertelt Rowan. Na gesprekken met de gemeente, omwonenden en andere betrokkenen kregen de ondernemers onlangs te horen dat ze een vergunning krijgen voor één jaar.

Of het bedrijf ook daadwerkelijk die periode in Doetinchem kan blijven is afwachten, omdat het pand dus nog steeds te koop staat. ‘We kunnen sowieso tot mei 2020 mensen opsluiten. Hopelijk langer, maar dat is wat we zeker weten.’